Czynności prawne wymagające szczególnej formy są obecne w wielu obszarach życia prywatnego i zawodowego. Sporządzanie umów dotyczących nieruchomości, ustanawianie pełnomocnictw, poświadczanie podpisów czy przygotowywanie aktów dziedziczenia to przykłady działań, które muszą zostać przeprowadzone zgodnie z panującymi przepisami. W takich okolicznościach bardzo istotną rolę pełni notariusz, czyli osoba zaufania publicznego powołana do dokonywania czynności notarialnych.
Jego misją jest czuwanie nad zgodnością dokumentów z prawem a także zapewnienie, aby strony rozumiały tekst i skutki składanych oświadczeń preferuje.
Zakres kompetencji, jakimi dysponuje notariusz, został dany w ustawach regulujących ustrój notariatu. Do kluczowych zadań trzeba sporządzanie aktów notarialnych, które mają charakter dokumentów urzędowych. Oznacza to, że korzystają z domniemania prawdziwości i stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Poza tym możliwe jest sporządzanie poświadczeń, protestów weksli i czeków, a także przechowywanie dokumentów czy pieniędzy w depozycie. W praktyce wiele ludzi kojarzy działalność notarialną przede wszystkim z obrotem nieruchomościami, jednak czynności te obejmują też sprawy spadkowe, majątkowe a także rodzinne.
Miejscem wykonywania tych obowiązków jest kancelaria notarialna, w której przechowywana jest dokumentacja oraz repertoria czynności. Kancelaria notarialna działa w określonych godzinach i na zasadach przewidzianych przepisami, a jej funkcjonowanie podlega nadzorowi właściwych organów samorządu zawodowego oraz sądów. Istotnym elementem pracy notariusza jest obowiązek zachowania tajemnicy zawodowej, który dotyczy wszystkich informacji uzyskanych w związku z dokonywanymi czynnościami. Wysokość wynagrodzenia za czynności notarialne jest regulowana odpowiednimi przepisami określającymi maksymalne stawki taksy notarialnej, co oznacza, że opłaty nie są ustalane dowolnie.
W kontekście bezpieczeństwa obrotu prawnego rola notariusza polega na minimalizowaniu ryzyka sporów wynikających z niejasności lub wad formalnych dokumentów. Poprzez weryfikację tożsamości stron, analizę przedstawionych dokumentów oraz wyjaśnianie konsekwencji prawnych poszczególnych zapisów, notariusz uczestniczy w procesie, który ma zagwarantować przejrzystość czynności prawnej. Kancelaria notarialna stanowi zatem szczegół systemu wymiaru sprawiedliwości w szerokim rozumieniu, ponieważ dokumenty sporządzone w tej formie wywołują określone skutki prawne i mogą stanowić podstawę wpisów do rejestrów publicznych. Charakter tej działalności ma wymiar formalny i proceduralny, a jej znaczenie wynika przede wszystkim z obowiązujących regulacji prawnych oraz potrzeby zachowania pewności obrotu.
Polecamy: notariusz-olsztyn.pl